chronisch ziek en vasten in Ramadan

Vele moslims worden getest door Allah, middels ziektes en pijn. Tegelijk is ook gezondheid een test voor de mens aangezien de mens dan soms arrogant wordt en Allah vergeet. De vraag die we ons hier stellen gaat over mensen in Ramadan die een chronische ziekte hebben of meerdere, waardoor het vasten zeer moeilijk zou zijn voor hen in die zin dat het zelfs bedreigend is voor hun gezondheid. 

Klassieke en voorspelbare antwoorden zijn overal te vinden. Als iemand die zelf al meer dan 10 jaar meerdere chronische ziektes en pijn heb kan ik me nog goed herinneren hoe je bekeken werd in de moslimgemeenschap als je niet mee vastte. Je bent een zwakkeling, een loser, geen echte moslim … Helaas zijn dat domme reacties die vandaag nog steeds veel voorkomen. Zelf heb ik het ervaren als een taboe om er zelfs nog maar vragen over te stellen. Onwaarschijnlijk eigenlijk als je begrijpt waarom Ramadan echt draait. Het was en is zelfs nog steeds een probleem hier in België om een gekwalificeerde geleerde te vinden die een gepast antwoord kan of wil geven dat op jou maat is en niet zomaar weer een zwart-wit cliché uit de tekst, deze zijn immers met hopen te vinden op het internet en vertellen zo goed als allemaal hetzelfde. 

Let maar eens op hoeveel keer de imam of Sheikh die het antwoord geeft, zijn antwoord toch steevast begint met: “Probeer je medicatie voor en na het vasten te nemen en … ” Neen beste geleerden, indien het zo simpel was dan zouden we dat echt zelf wel kunnen bedenken. Mij stoort vooral ook de houding, alsof deze mensen niet willen vasten … 

Alhamdulillah, er zijn echter wel geleerden die verder denken dan de letter. De befaamde geleerde Al Sjaatibie p [note]720-790 N.H[/note], was een geleerde van de topperiode van Islam in de Andalusische periode. Hij was een meester in de Arabische taal en sharia. ‘Al Muwafaqaat’ is een geprezen meesterwerk dat als het ware aanzien wordt als zijn ‘magnum opus.’ 

Hij stelde dat in zulke gevallen iedere gelovige die bij zijn verstand is en in zulke situatie zit, als het ware zelf ‘faqih an-nafs’ moet zijn. Wanneer je dus de vraag zou stellen, ‘kan ik met een chronische ziekte en pijn vasten?’ Dan dien je deze vraag in eerste instantie aan jezelf te richten, aan je eigen nafs dus. Imam Al Sjaatibie stelde dat het individu zelf het best geplaatst is om een antwoord te geven op zulke subjectieve zaken. 

Misschien zullen sommige weer geschokt zijn door zo een antwoord en argumenteren dat je zo een deur opent naar zwakheid en eigen verlangens en dergelijke. Het is echter het tegendeel. Het is volledig in de geest van Islam waar jezelf leert nadenken, waar jezelf leert beslissingen te nemen, kortom, waar jezelf verantwoordelijk bent voor je daden, na uitvoerig raadplegen van geleerden. Dat is toch waar het allemaal om draait op de Dag des Oordeels? Het is het toelaten om mensen menselijk te laten zijn, om mensen net wel op hun verantwoordelijkheid te wijzen … Om een gemeenschap te bouwen die vooruit gaat en niet achteruit. 

Conclusie:

Indien men chronisch ziek is en medicijnen neemt (wat uiteraard is vastgesteld door een arts) en het vasten is te zwaar en/of tegelijk bedreigend voor de algemene gezondheid, dan behoort men tot degenen die Allah vrijstelling geeft [note]2:184[/note] en zij betalen dan als boetedoening een klein bedrag per dag dat overeenkomt met een maaltijd voor een arme. Beter is om de arme zelf te voeden maar dat is voor velen moeilijk in deze tijd en daarom kan het geld ook gegeven worden aan een betrouwbare organisatie die het geld daadwerkelijk gebruikt voor wat het dient. 

 

Moge Allah alle zieken bijstaan en hun pijn verzachten of genezen naar Zijn Wijsheid. Voor alle chronisch zieke patiënten, wees dankbaar voor de rijkheid van deze dien en moge Allah jullie en iedereen een hartverwarmende Ramadan bezorgen. 

 

4 antwoorden
    • Farid
      Farid zegt:

      Salaam alaykum,

      Het is een triest verhaal voor vele van deze gelovigen. Zelfs mensen in je onmiddellijke omgeving hebben er soms moeite mee. Een groot probleem is echter weer onwetendheid en wat ik noem “culture islam”. Vele moslims zijn grootgebracht met de focus op het niet eten en drinken en weten amper iets van de ware ziel van deze maand. Vooral moslims hier in het westen waren hoofdzakelijk migranten die na een tijd een maatschappij in de maatschappij zijn geworden. Iedereen weet dat gezichtsverlies lijden tegenover hun maatschappij iets is waar ze een hekel aan hebben. De sociale druk op hun kinderen en hun kinderen bleef alzo enorm hoog. We moeten hier niet hypocriet in zijn, iedere religie kent dit fenomeen van zich vromer of heiliger willen voordoen dan men in werkelijkheid is. De ware werkelijkheid is dat islam net het tegenovergestelde is, barmhartigheid, balans, rede, het zijn dé boodschappen van de Koran! Ik ken geen grote geleerde uit het verleden die over dit issue een probleem maakte. Allah zelf is de Meest Genadevolle en heeft dit voorrecht gegeven aan mensen die al een heel jaar en continue beproefd worden met ziektes. Ramadan heeft niet de bedoeling om vastende kampioen te worden in uithongering, Ramadan draait om de Koran, en de Koran is Allah, Ramadan draait om terug dichter te komen bij Allah, door de gebeden, het reflecteren van deze woorden, het nadenken erover, het begrip ervan krijgen en meer. Moge Allah jou beschermen en ons allen reinigen van zondes door middel van ziektes en pijn, moge Allah de harten verzachten en ons middels deze maand een betere mens laten worden.

      Beantwoorden
  1. Tjitske Hulya Yazici
    Tjitske Hulya Yazici zegt:

    Sa Farid,

    Bedankt voor dit stuk en met name voor de term faqih an-nafs in combinatie met jezelf (ofwel je eigen geweten). Zelf kan ik al jaren niet vasten agv heftige migraine aanvallen, die met name uitgelokt worden door niet op tijd eten. Oh ik heb het zeker geprobeerd, met alle gevolgen van dien. Maar na consult bij een imam en faqih an-nafs heb ik besloten dat vasten voorlopig niet gaat; ik kan de ramadan beter beleven als ik niet vast. Dan heb ik tijd voor ibaadah, kan ik voor mijn gezin zorgen, werken enz terwijl ik anders grotendeels in bed lig. Helaas weet alleen mijn directe familie dat ik niet vast, vanwege het onbegrip dat je beschrijft. Insaallah gaat dat nog eens veranderen.

    Beantwoorden
  2. Farid
    Farid zegt:

    Wa alaykum salaam,

    Ik begrijp ook jou verdriet hierover en verwijs naar mijn andere reactie. Het zijn van deze typische zaken die in de taboesfeer zitten, niet alleen bij de moslims zelf maar ook bij de predikers, de sprekers, de onderwijzers en ja zelfs de geleerden. Alhamdulillah zie ik een gewaarwording en zijn er uitzonderingen die deze problemen wel aanpakken. Een van mijn leraars zei ooit jaren geleden, “wat is dat toch tegenwoordig met die moslims? Ze moeten voor alles een fatwah hebben …” Hiermee bedoelde hij op subtiele wijze, waar is het gezonde verstand en waar is deze fiqh van de nafs? Moge Allah ons leiden en onze Ramadan een middel laten zijn om meer liefde te krijgen voor Allah en Zijn Boodschap, daar ligt de sleutel voor een betere wereld!

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *